Ważne: nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Ta witryna wykorzystuje pliki cookies do przechowywania informacji na Twoim komputerze. Pliki cookies stosujemy w celu świadczenia usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Twoim urządzeniu końcowym. W każdym momencie możesz dokonać zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności.

zaloguj się
Dostępność





 
Strona główna » Aktualności

Prezydent: Głosy mówiące o potrzebie „twardego jądra UE” to stereotypy z ery „żelaznej kurtyny”

19:12, 09.10.2018;   autor: msies;   źródło: PAP

„Żelazna kurtyna” oddzieliła Europę Środkowo-Wschodnią od Zachodu tak samo, jak Zachód od Europy Środkowo-Wschodniej i w ten sposób stworzyła nienaturalne pęknięcie w europejskim świecie – powiedział prezydent Andrzej Duda we wtorek podczas wykładu na Uniwersytecie w Zurychu.


Podziel się:   Więcej

Prezydent od poniedziałku przebywa z wizytą w Szwajcarii. We wtorek po południu na Uniwersytecie w Zurychu polski prezydent wygłasza wykład zorganizowany przez Europa Institut w ramach dorocznego tzw. wykładu churchillowskiego.

Przed rozpoczęciem wykładu prezydenta kilka osób zebranych w audytorium wstało z okrzykiem „Wolne sądy, konstytucja”. Po krótkiej chwili zostały one wyprowadzone z sali przez ochronę.

Duda podkreślił, że kiedy rodziły się koncepcje integracji europejskiej, nie wszystkie narody europejskie były w stanie dokonywać swobodnych wyborów dotyczących ich przyszłości.

– Niestety w tym czasie Polska nie była w stanie uczestniczyć w żadnych wysiłkach na rzecz zjednoczenia. Rozciągnięcie »żelaznej kurtyny« oznaczało, że Polsce i innym krajom Europy Środkowej i Wschodniej odmówiono prawa do niezależnych wyborów politycznych – podkreślił Duda.

Prezydent Duda wygłosi wykład na Uniwersytecie w Zurychu
 
 
 
...
 
Jak zaznaczył prezydent, to, że Polska znalazła się po wschodniej stronie „żelaznej kurtyny”, było wynikiem umowy, jaką alianci zawarli ze Związkiem Radzieckim podczas konferencji w Jałcie. – To nie była decyzja Polski. Została ona podjęta za naszymi plecami – podkreślił prezydent.

Dodał, że „zimna wojna była próbą odcięcia Polski od jej naturalnego europejskiego środowiska politycznego”. – To była nie tylko strata dla Polski i Europy Wschodniej, ale także dla Europy Zachodniej. »Żelazna kurtyna« oddzieliła Europę Środkowo-Wschodnią od Zachodu tak samo, jak oddzieliła Zachód od Europy Środkowo-Wschodniej. I w ten sposób stworzyła to nienaturalne pęknięcie w europejskim świecie – powiedział Duda. We wrześniu 1946 r. b. premier Wielkiej Brytanii Winston Churchill w czasie wykładu na Uniwersytecie w Zurychu mówił o potrzebie stworzenia „Stanów Zjednoczonych Europy”. Mówił wtedy m.in.: „Jednak istnieje pewien środek. Środek, który (...) mógłby (...) w ciągu kilku lat przeistoczyć wizerunek Europy, lub przynajmniej jej znaczną część, na obraz dzisiejszej, wolnej i szczęśliwej Szwajcarii(...). Musimy stworzyć coś na podobieństwo Stanów Zjednoczonych Europy”.

Prezydent: w tym miejscu od dziesięcioleci „trwa nieustanna troska o pokój na świecie”
Głosy mówiące o potrzebie „twardego jądra UE” to stereotypy z ery „żelaznej kurtyny”

Prezydent podkreślił, że przez dziesięciolecia w społeczeństwach zachodnioeuropejskich zakorzeniło się przekonanie, że „to, co pozostało za »żelazną kurtyną«, było »mniej europejskie«”.

– Kiedy po 1989 roku Polska i inne kraje regionu wkroczyły na naturalną ścieżkę integracji z instytucjami europejskimi, nie tylko musiały przezwyciężyć geopolityczny rozdźwięk z Zachodem, ale także walczyć z nieporozumieniami i fałszywym stereotypem ich kulturalnej inności – mówił Duda.

Zaznaczył, że tym bardziej dla Polski „bolesne” jest „usłyszeć w politycznej retoryce dzisiejszych przywódców echa tych samych stereotypów, które zakorzenione są w Europie z ery »żelaznej kurtyny«”. – To są głosy tych, którzy chcieliby mieć „bardziej zwartą Unię”, albo Unię zbudowaną wokół „twardego jądra”, ograniczoną jedynie do krajów zachodnich, bez bagażu czegoś, co nazywają „peryferyjnymi państwami” Europy Środkowej i Wschodniej – oświadczył prezydent.

Jak dodał, „odtworzenie złych emocji i fałszywych podziałów w Europie zawsze będzie działało wbrew ideom, które Churchill przedstawił w swoim przemówieniu w Zurychu, a mianowicie, że proces integracji musi być otwarty dla »tych, którzy chcą i mogą«”.

Jak zaznaczył, z procesu integracji „nikt nie może być wykluczony”. – „Żelazna kurtyna” podzieliła Europę od Bałtyku po Adriatyk. Obecnie łączymy Europę od Bałtyku przez Adriatyk i Morze Czarne poprzez projekty takie jak inicjatywa Trójmorza. To sprawia, że Europa przyszłości różni się od Europy z przeszłości. Bądźmy narodem przyszłości Europy, a nie echem przeszłości Europy – powiedział polski prezydent.

Ocalił ponad 800 Żydów. Prezydent oddał hołd konsulowi Konstantemu Rokickiemu
Wykład zorganizował Europa Institut w ramach dorocznego Wykładu Churchillowskiego (fot. PAP/Jacek Turczyk)
„ Europa nie może stać się ekskluzywnym klubem”

Prezydent podkreślił, że „szacunek dla każdego kraju i równe prawa wszystkich państw są podstawami jednoczącej się Europy”.

– Wspólnotę w Europie można zbudować tylko dzięki lojalnej współpracy państw równych w swoich prawach. Każde państwo ma równe prawo do samostanowienia, i to prawo musi być chronione w Europie – podkreślił Duda.

Jak dodał, oznacza to również „konieczność obrony integralności uznanych na arenie międzynarodowej granic państwowych”. – Granice w Europie nie mogą zostać zmienione siłą – powiedział Duda.

Zaznaczył, że integracja europejska musi być przede wszystkim oparta na wspólnym wysiłku na rzecz usuwania nierówności i zapewnienia równych szans.

– Historia uczy nas, Europejczyków, że „koncert mocarstw” zawsze prowadzi do konfliktów i rozlewu krwi. Idea integracji europejskiej miała być antidotum na to – zaznaczył prezydent.

Podkreślił, ze „zasada równości, którą popiera Polska, oznacza, że Europa nie może stać się ekskluzywnym klubem”.
„Drzwi do UE powinny być otwarte dla Gruzji i Ukrainy

Prezydent podkreślił, że wysiłki zmierzające do zmniejszenia nierówności nie powinny ograniczać się do krajów Unii Europejskiej. Zaznaczył, że Polska od samego początku członkostwa w UE angażowała się w działania na rzecz zbliżenia wschodnich sąsiadów do Unii i Zachodu, w szczególności Ukrainy i Gruzji, a także Bałkanów Zachodnich.

– Zawsze podkreślaliśmy, że drzwi do Unii Europejskiej muszą pozostać otwarte. Chcemy, aby te kraje stały się w przyszłości częścią UE – powiedział Duda.

Zaznaczył, że Gruzja i Ukraina od dawna wyrażają ambicje w tym zakresie. Prezydent podkreślił, że kraje te mają prawo do członkostwa, jeśli spełnią warunki określone w traktatach UE.

– A my jesteśmy im winni nasze wsparcie. Nie można ich pozostawić poza wspólnotą europejską tylko dlatego, że ich „silny” sąsiad chce decydować o ich losie. Uniemożliwienie im dokonania własnego wyboru naruszyłoby zasadę, że każde państwo ma równe prawo do samostanowienia – podkreślił prezydent.
UE, aby przetrwać, musi opierać się na wartościach

Duda podkreślił, że w polskiej wizji Unia Europejska powinna być wspólnotą wartości. „Nigdy nie powinniśmy myśleć o UE jako o czysto technicznym lub biurokratycznym projekcie. Proces integracyjny zawsze miał wymiar moralny i czerpał z uniwersalnych wartości” – podkreślił prezydent.

– Ojcowie Europy rozumieli, że Europa może być udanym projektem tylko wtedy, gdy jest głęboko zakorzeniona w postawach moralnych społeczeństw – podkreślił Duda. Jak mówił, dziś natomiast wielu polityków, gdy mówi o Unii Europejskiej, podkreśla „prymat instytucji europejskich”.

– Uważają, że im więcej biurokracji w Brukseli, tym więcej mamy jedności. W rzeczywistości jest dokładnie odwrotnie. Jeśli ograniczymy integrację europejską tylko do wymiaru administracyjnego, zapominamy o jej treści – podkreślił prezydent.

Duda mówił, że „aby przetrwać, Unia Europejska musi wrócić do polegania na wartościach”. – Wartości są głęboko zakorzenione w naszym wspólnym dziedzictwie kulturowym. Europa nie może odrzucić swojej historii. Wręcz przeciwnie, musi z niej czerpać – powiedział.

Według prezydenta, z trzech fundamentów tożsamości europejskiej: filozofii greckiej z jej koncepcją demokracji, rzymskiego poczucia prawa oraz etyki Judeo-chrześcijańskiej w dzisiejszym dyskursie politycznym najmniej mówi się o korzeniach duchowych i etycznych.

– Nie mam wątpliwości, że w Europie, która będzie się opierać na wspólnych wartościach, nie będzie miejsca na projekty korzystne tylko dla jednego kraju i podważające bezpieczeństwo energetyczne innych – oświadczył prezydent. Zaznaczył, że ma w tym kontekście na myśli projekt gazociągu Nord Stream 2.

Jak mówił, powrót UE do wartości jest także podstawą, by odzyskać zaufanie społeczeństw do integracji europejskiej. – Obywatele muszą odzyskać pewność, że instytucje europejskie spełniają ich potrzeby, a nie potrzeby tych instytucji. Muszą mieć pewność, że ich wybory, w tym polityczne, są szanowane i że podejmowane są wysiłki, aby zrozumieć ich motywacje – mówił Duda.

Jak naznaczył, „nikt nie może być wykluczony z Europy tylko dlatego, że nie zgadzamy się z jego politycznymi poglądami lub decyzjami”.

Prezydent złoży wizytę w siedzibie ONZ w Genewie i wygłosi wykład w Zurychu
(fot. 	PAP/Jacek Turczyk)
„Instytucje europejskie muszą być silne w granicach swoich kompetencji”

Prezydent stwierdził, że Unia Europejska powinna być wspólnotą, która „szanuje swobodę debaty i wyborów politycznych”. Jak dodał, dla Polski europejska jedność wynika z „poszanowania woli rządów legitymizowanych przez narody, które ich wybrały”. Pokreślił, że to jest fundament europejskiej demokracji.

– Wolności i demokracji nie można dekretować. Muszą być zakorzenione w szacunku dla obywateli, ponieważ tylko wtedy tworzymy prawdziwe, a nie wyimaginowane wspólnoty – oświadczył Duda.

Prezydent zastrzegł, że instytucje europejskie muszą być silne w granicach swoich kompetencji, powierzonych im przez demokratyczne rządy państw członkowskich. – Instytucje europejskie nie mogą same określać swoich ról, ponieważ są raczej sługami niż mistrzami narodów europejskich. Tak rozumiem wolność w zjednoczonej Europie – powiedział.

Duda zaznaczył, że Polska jest jednym z najsilniejszych zwolenników integracji europejskiej, czego dowodem jest bardzo mocne poparcie społeczne dla UE. – My, Polacy, wiemy, dlaczego potrzebujemy wspólnoty europejskiej i jakiej wspólnoty potrzebujemy – dodał.

– Wzywam wszystkich do stworzenia zjednoczonej Europy jako etycznej wspólnoty wolnych państw i narodów, opartej na równości wszystkich jej członków – zakończył wystąpienie prezydent.

Kalendarz transmisji

Październik 2018
PnWtŚrCzPtSoNd
 1 2 3 4 5 6 7
 8 9 10 11 12 13 14
 15 16 17 18 19 20 21
 22 23 24 25 26 27 28
 29 30 31    
17-10-2018
  • Podpisanie kontraktów na dostawę gazu LNG z USA z udziałem premiera Mateusza Morawieckiego
  • Wypowiedź premiera ws. ogłoszenia Programu uzupełnienia lokalnej i regionalnej infrastruktury kolejowej Kolej Plus
  • Wypowiedź premiera dla prasy w sprawie inwestycji drogowych w Polsce
  • Spotkanie premiera Mateusza Morawieckiego ze strażakami OSP Lucynów Duży
  • Spotkanie premiera Mateusza Morawieckiego z Kołem Gospodyń Wiejskich
  • Podpisanie przez prezydenta nowelizacji ustawy o weteranach oraz rozporządzenia ws. podwyżek dla żołnierzy
godziny transmisji mogą ulec zmianie z przyczyn organizacyjnych